Достық хороводы

18 қазан күні Орталық балалар кітапханасында Рудный территориалды «Мерей» әлеуметтік көмек көрсету орталығы қарамағындағы балаларға арналып – рухани келісім күніне орай «Хоровод дружбы» қызықты да танымдық іс-шарасы өтті.

Кездесу мақсаты – бір біріне деген, басқа халықтардың салт-дәстүрі мен әдебиетіне деген құрмет көрсету,  толеранттылыққа тәрбиелеу, отандық және шетел жазушыларының әдебиетімен таныстыру.

Іс-шара «Қазақстан – Менің Отаным» бейнеролигін қараудан басталды.

Жүргізуші 18 қазан Қазақстанда Рухани келісім күні аталып өтілетінін еске салды – Барлығын кешіретін, қайырымдылық пен өзара келісім күні.

Әскерлер жерленген қорым

Қамысты ауданының маңызды ұлттық – мәдени нысандарының бірі  – жоңғарлармен  соғыста  ерлікпен қаза тапқан әскерлердің жерленген қорымы.

Аталған қорым жайында Қостанайлық және Алматылық  тарихшылардың  күш салуына қарамастан айғақтар өте аз. Ол XVIII ғасырда пайда болған. Содан бері үш ғасыр өтсе де ұрпақтан ұрпаққа ауызша  жалғасып келе жатқан  мәліметтер ғана бар. Содан бері әлі күнге тарихшылар  ескерткіштерде қалып кеткен  жазбаларды анықтай алмады.

Қазіргі Қамысты ауданының аумағында қазақ халқының әрі қарай тағдырын шешіп беретін ірі тарихи  оқиға орын алған еді.Ауданның оңтүстігінде Қара-Сиыр жазғы орналасқан. Тарих ғылымдарының докторы  Аманжол Күзембайұлы: «1726 жылы Тайлақ және Саурақ батырлардың  басқаруымен Ұлы жүз бен Кіші жүздің әскерлері бірігіп Қара-Сиыр елді мекенінде жоңғарлармен  қатты шайқасты» деп жазды. Бұл соғыстың жеңіс нүктесін Аңырақай шайқасы қойған еді. Бұл жеңістің нәтижесі қазақ жерін  жоңғар шапқыншыларынан толықтай  тазартты.

Ұрқаш ауылына жақын маңайда орналасқан  мазардағы  тастан жасалған құлпытастар қамыстылардың есіне ата-бабаларының ерлігін мәңгі түсіріп тұрады.

 

Баймырза әулие Мергенұлының кесенесі

Кесенесі Жанкелді ауданы, Шұбалаң ауылында  орналасқан. Баймырза  әулие  қазақтың танымал батыры болды. Өмірінде табиғаттың дарытқан сыйы, көріпкелдік пен тәуіпшілігінің  арқасында халық оны әулие атап кеткен.

Баймырза 13 жасқа  толғанда, далада  барымташылық  көбейіп кеткен еді. Оның жанұясының да малдарын ұрлап әкетті, Баймырзаның ағасын ұрылар  өлтіріп кеткен еді. Ол уақыттардың  заңы бойынша ру өкілдерінің арасында  шайқас болатын еді. Мінеки, жәбірленушілер  тарапынан Баймырзаның ағасы  ұрысқа шығу керек болатын. Бірақ одан ағасының отбасы  жапа шегетінін ойлаған  Баймырза  жауамен өзі күресті. Осыдан кейін оны  ел батыр атап кетті.

Ол  жоңғарларға қарсы қолды  басқарды, патша  билігінің саясатына қарсы күрес ұйымдастырды, сонымен қатар Пугачевтың   көтерілісін  қолдады. Баймырза әулие  Емельян Пугачёвпен хат жазысып тұрды, бұны  белгілі тарихшы Ермухан Бекмаханов растайды. Оның қазасынан кейін  кесене  мазараттың  үстіне  орнатылды, бірнеше ғасыр бойына  киелі орын болып қала берді, тіпті  кеңес  өкіметінің тұсында да оған халық аяғы  басылдмады. Науқас жандар оның  кесенесіне  түнеп, өз отбасыларына ауруларынан  айығып келіп жатты. Бұл ұлы  тұлғаның  шарапаты көптеген адамдарға тиді.

Қазіргі күнде батырдың ұрпақтары Жанкелді ауданында  тұрып жатыр. Бұлар Қазақстан Республикасы мемлекеттік жүлдесінің лауреаты, ақын Қаирбеков және академик Марат Барманкулов.

 

Оқу мерекесі

22 тамыз күні Қашар кентіндегі №11 кітапхана филиалында «Кітаппен бірге әлемді ашамыз» балалар оқуы бағдарламасы аясында  «Жазғы оқулар-2019» оқу бағдарламасының жабылуы мерекесі болып өтті.

Іс-шара мақсаты: балаларды кітапты күтіп ұстауға үйрету, оқуға қызығушылықты дамыту, шығармашылық және сахналық қабілеттерін дамыту, кітапсүйгіштер әлеміне жетелеу.

 

Демалыс уақытына қарамастан балалар  жазғы оқу бағдарламасына  құрылған жоспар бойынша өткізілген іс-шараларға белсене қатысып, кітапханаға жиі келіп отырды. Қыздар мен ұлдар  кітаптарды қызығушылықпен оқып,журналдармен танысып, үстел ойындарын ойнады.

Кітапхана қонақтарының бір бөлігі №1 және №2  орта мектеп  жанынан  құрылған  жазғы  лагерлердің  балалары, ата-әжелеріне қыдырып келген балалар мен  кітапхананың үнемі келуші оқырмандары болды.

Қазыбай әулие Ақпанұлының жерленген жері

Торғай жері жыл сайын жүздеген адамдар келіп  зиярат ететін киелі орындарға бай өлке, олардың  ішінде Қазыбай әулие Ақпанұлының жерленген  орыны ерекше  маңызға ие.

Қазыбай Ақпанұлының кесенесі Жанкелді ауданының Аралбай ауылының  жанында орналасқан. Қазыбай әулие Ақпанұлы ХVII ғасырда өмір сүрді. Ол өте сауатты, халқына қорған  бола білетін,  болашақты бағдарлап отыратын адам болды.Қазыбай әулиенің он бір ұрпағы үлкен бір ауыл болды. Оның ұрпағының  әрбірі бір руды  басқарып отыр.

Аңызға  сүйенер  болсақ Қазыбай уәлие  дүние саларда  туысқандарынан  өтініп сұраныпты: «Менің үш төрт күндік өмірім қалды, егер өлер болсам мені  осы жерге  жерлеңдер,киелі Түркістанға  алып бармай ақ қойыңдар» деп. Туыстар қарсы болып: «Бұл жерде онсыз да әулие жерленген, қорым соның атымен  аталған. Сіз қалай оның қасында белгісіз болып жатасыз.Қазыбай: «Бұған бола алаңдамаңдар, кімнің  күші басымырақ болса соның аты  әлі ақ  естіліп  тұрады» деп жауап беріпті.

Сазгер, әнші, домбрашы Нұрхан Ахметбековтың зираты

                                                                                                                 Нұрхан Ахметбековтың зираты, Жанкелді ауданы, солтүстік-батыс Торғай ауылы.

Торғай өңірі  әрқашанда шығармашыл да дарынды  адамдарымен атақты. Н. Ахметбеков те солардың бірі. 1903 жылы Жанкелі ауданындағы Жаркеш ауылында дүниеге келген, сазгер, әнші, домбрашы, ақын-импровизатор, ҚазССР халық ақыны. Өлең жазумен ол бала кезден айналыса бастап еді. Оның мәңгілік құндылықтарға арналған, достық, махаббат, туған өлкеге деген сүйіспеншілікке бағытталған поэмалары, тарихи тақырыптағы балладалары,  оған атақ алып берді.  Сонымен қатар айтыстағы өнері де Нұрхан Ахметбековтің жолын аша түсті.  1943 жылы Торғайдан шыққан ақын тұңғыш республикалық айтыстың жеңімпазы атанды. Ең белгілі айтысы  Майташ Смагуловамен.  Ахметбековтың дастандары  – «Есім сері», «Қарға» Торғай даласы туралы сыр шертеді.

«Кітапханалық қорды мәдени және тарихи  мұра  ретінде қор етіп сақтау және дамыту» Flash – семинары

Рудныйдың орталықтандырылған кітапханалар жүйесінде ОКЖ меңгерушілері мен кітапханашыларына арналған оқыту Flash – семинары өткізілді.

Семинар мақсаты – ақпараттық технологиялардың даму жағдайларында еліміздің мәдени-тарихи мұрасын сақтап қалудағы кітапханалардың рөлін арттыру, халықтың мәдени және рухани құндылықтарын насихаттау, Рудный қаласының көпшілік кітапханаларында кітапхана қызметкерлері арасында кітап қорын ұйымдастыру жұмыстары жөнінде тәжірибе алмасу.

Семинар «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» («Курс в будущее: духовное обновление»), бағдарламалық мәтін аясында өткізілді, өйткені бүгінгі күні ұлттық санамыздың рухани жаңғыруына ерекше назар аударылуда.

Қашар кентінің №11 кітапхана филиалында өткізілген іс-шаралар циклі

«Біз әлі баламыз…» (Отан қорғау күніне орай)

танымдық ойын сауық бағдарламасы патриоттық тәрбие аясында «Тинейджер» аула клубында  3 мамыр  күні   16.00.сағ. өткізілді. Клуб мүшелері, жетекші (барлығы 23 адам) қатысты, іс-шара мемлекеттік тілде өткізілді.

7 мамыр  1992 жылы Қазақстан Президенті  Нұрсұлтан Назарбаев Ұлттық  қорғаныс күштерін  құру туралы жарлығына қол қойды. Отан қорғаушылар күнін тойлау Қазақстанда қазақ әскерлерінің жаңа дәстүрі болып қалыптасты. Балалар Конституцияға  сәйкес Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті Нурсултан Әбішұлы Назарбаев еліміздің Сыртқы Қорғаныс Күштерінің Жоғары  Басқарушысы  екендігін  білді, сонымен қатар ҚР Сыртқы қорғанысы күштері  әскерлері  жайында.

Ары қарай балалар әр түрлі  жарыстарда  өз күштерін, ойлампаздығы мен білгірліктерін  сынасты: викторина  сұрақтарына жауап қайтарды, «гранаталар»  лақтырып  жаттықты, өз аяқ киімін тез тауып алу, «жараланған»  жолдастарының  жарасын  қайта таңу, «миналар  алаңында»  бақ сынасып, соңында бейнеүзіктер тамашалап, вальс билеуді үйренді.  Іс-шара өткізу барысында И.Кабзонның орындауында «Если бы парни всей земли» , Л.Агутиннің орындауында «Граница» шығармалыры  тыңдалып, «Вальс»  биленді.

 

Жеңіс күніне орай

 

 Іс-шара барысы: патриоттық, азаматтық сезіміне тәрбиелеу, туған елдің тарихын үйрету, адамгершілік және рухани мәдениетті арттыру.

«Соғыс сәттеріне  кітаптағы  естеліктеркітап көрмесі, жыл бойына жүргізіліп отырылады.

Сол қатал кездердегі  соғыс жылнамаларының  көркем әдебиеттің көптеген шығармаларына  қатысы бар. Олардан кейбірі  жазылуы мен жанрларына байланысты  әртүрлі, аталмыш көрмемен танысуды ұсынады. Түрлі басылымдар ұсынылған: проза және ақындық жинақтар, әскербасылар мен қолбасшылардың мемуарлары, осы жылдың  мерейгер кітаптары: «Матерь человеческая», «Они сражались за родину» -50, «Волоколамское шоссе», «Ленинград в дни блокады» -75 және басқалар.

      «Соғыс әлдеқашан өтсе де» (Р.Қошқарбаев, ГКеңес Одағының батыры Ә.Молдағұлова, ақындар  Б.Окуджава, Ю. Друниндер)әдеби музыкалық композиция 29 сәуір күні  сағ. 15.00 кітапхананың  оқу залында өткізілді. Кітапхана белсенділері шақырылды (23 адам).

 

Іс шара соғыс жайындағы өлең жолдарымен және жүргізушінің сәлемдесуімен  басталды. Ұлы Жеңіс Күнімен құттықтау айтылды. Әрі қарай жерлестеріміз Рахымжан Қошқарбаев пен Әлия Молдғұловаларды еске алу басталды. Көп уақыт өткенмен, ерліктің мерзімі жоқ! Бұл адамдардың ерлігі мен батырлығы  өлеңдер мен  прозаларда, күнделіктер мен хат жолдарында  көрсетілген. Бұндай материалдарды  пайдалану тақырыпты толықтай ашуға  мүмкіншілік береді.

Соғыс кезіндегі жалдарда  әдебиеттің маңызы зор. Ақын – фронтовиктер Юлия Друнина және Булат Окуджавтар жайында айтылды. Көрермендер танымал және аз танымал ақындар шығармаларымен танысты, олардың өмір жолдарымен майдандағы қызметі  жайында білді. Қатысушылар Окуджава – кинофильмдерде  айтылып жүрген жүздеген әндердің авторы  екендігі  жайында білді. Кездесуде тыңдалды.

Мультимедиялы таныстырылымның бір бөлігі болған  бейнесюжеттер мен роликтер  тамашаланды.

     ЭМБ папкасы «Соғыс әлдеқашан бітсе де. Хоть давно прошли бои» (Мазмұны: сценарийлер, мультимедиялы таныстырылым, рабочий материал, видео, фото және мәтіндік есеп) материалдарымен толықтырылды.

 

«Бұл Жеңіс Күні…»

шығармашылық конкурс – кардмейкинг   2 мамыр күні  16.00  «Тинейджер»  аула клубында  өткізілді, 22 адам  қатысты.

Жеңіс Күнінде біздің  ардақты  Соғыс ардагерлеріне  алғыс айтудың түрлі жолдары бар. Бұл күні  біздің ардагерлерге  өздерінің балалары мен немерелері  олардың  ерліктері  батырлықтары жайында мәңгі есте  сақтайтыны  жайында  біле жүруі  тиіс. Балалар  өз қолдарымен жасалған  Жеңіс күніне арналған  ашық  хаттарын  соғыс ардагерлеріне  табыс етті.

Ашық хаттарды дайындау кезінде балалар  оригами  үлгісін қолданып, оны георгиевск  лентасымен безендіріп, ардагерлерге  құттықтауларын  жазды.

 

Жыл сайынғы кітапханалық патриоттық акция  «Майдан жайында кітаптар оқы!»,

6 мамыр күні  16.00. де  кітапхананың оқу залында  өткізілген майдан жайындағы өлеңдер және сурет сайысымен  аяқталды. Іс-шараға  1-6 сынып оқушылары,  «Тинейджер» клубының мүшелері, барлығы 36 адам  қатысты.

30 сәуірге дейін  балалар майдан жайындағы суреттерін  алып келіп, «Балалар майдан жайында сурет салады»  көрмесі  дайындалды. Сурет сайысының жеңімпазы ТухановАян және Сулейменова  Улжан  болды.

Өлеңдер конкурсында  жүлделі орындарға ие болып, жеңімпаз аталғандар Адабергенова Гаухар, Гизай Кирилл және Адамчук София. Өлеңдер екі тілде оқылды.

Акция қорытындысы:көрмені қарау – 53,  28 жаңа оқырман жазылды, 97 дана  әдебиет  берілді.

«Рудныйдың ОКЖ» ММ 2019 жылдың І кварталындағы Мемлекеттік «Рухани жаңғыру» бағдарламасының жүзеге асырылуы

Қоғам дамуының басты көрсеткіші оның мәдени дамуы жетістіктері. Сондықтан да, сондықтанда оның әлемдік деңгейде жариялануы маңызды.  «Глобалды әлемдегі заманауи қазақстандық мәдениет» арнайы жобасының арқасында барлығының отандық мәдениет  жетістіктерімен  танысу мүмкіншіліктері бар.

ОҚК қызметшілері «Руханижаңғыру» мемлекеттік бағдарламасын ұсыну аясында «Әлем мәдениеті және келісім» электронды құралын жасап шығарды. Құрал 4 бөлімнен тұрады: әдебиет, театр және  кино, классикалық және дәстүрлі  музыка, бейнелеу өнері.
Оның негізінде қазақстандық мәдени  шығармалар және олардың авторлары  жайында әдебиеттер қорда сақталған. Электронды құралмен жұмыс істей отыра кітапхана пайдаланушылары қысқа библиографиялық анықтамалармен қатар, құжатты фильмдердегі белгілі суретшілердің  шығармашылығынан  үзінділер  тамашалап; музыкалық шығармалардан үзінділер тыңдайды.

«Рухани жаңғыру» бағдарламасы аясында «Қазақстанның  сакралды географиясы» арнайы жобасымен ОБК «Қостанай облысының сакралды орындарына саяхат» виртуалды  дилижансы  өткізілді.