Қостанай облысындағы туристік орындарды ақпараттық ілгерілету бойынша медиа-жоспар шеңберінде

Маңдай батыр зираты     Меңдіқара ауданының Алқау Ауылында Тобыл өзенінің биік жартасында қазақ халқының даңқты ұлы – Маңдай батыр жерленген. Көмбенің бас жағында парсы тілінде жазылған жазуы бар салмағы бір тоннадай болатын үлкен тас қойылған.. Маңдай батыр (1710-1803) ұзынқыпшақ руынан шыққан. Қарабалық ауданының аймағы, атап айтқанда ежелгі Ұзын ауылы оның туған жері болып табылады. Қарабалық ауданының Мағнай ауылы бұрын Маңдай деп аталған, кейін орыс тілінде бұрмаланып Мағнай аталған. Қостанай ауданының Орталық аудандық мешіті Маңдай батырдың атымен аталған. Маңдай батыр туралы көптеген аңыздар шығарылған, айтылмағандары мен жазылмағандары одан да көп. Маңдай батыр ержүрек батыр болғаны, оның қалмақтарды қалмақтарды талқандауға қатысқаны туралы заман шежіресінде жазба бар. Тәттіқара жырау «Қамыстың ұшы сирек, ал тамыры мықты» деген сөздермен басталатын өз эпосындағы «Деріпсәлі, Маңдайды айт қыпшақтағы» өлең жолдарында дәл осы Мандай батыр туралы айтады. Халық жадында ол туған жерлеріне жоңғар шапқыншылығына шебер қарсы шыққан талантты қолбасшы ретінде қалды. Абылай хан туының астында Мандай әскері барлық ірі шайқастар мен жорықтарға қатысты. Біраз уақыт Абылайдың жеке ұланын басқарды. Содан кейін ол Отанына оралып, Қазақстанның Ресейге қосылуына дейін оның шекараларын қалмақтар мен башқұрттардың шапқыншылығынан қорғады. Мандай сақшылары қыпшақ ауылдарында тұрды: Тоғызақ, Шадықсай, Екеншілік, Былғашы, Талды, Қайрақ, ал оның ордасы Мандай ауылында болды. Ақсақалдардың естелігі бойынша сұр көзді, қызыл мұртты Мандай батыр өте ірі денелі, кең иықты, мықты, алақаны кең, атқа міну, қару-жарақ, қоян-қолтық ұрыс өнерін жетік меңгерген. Ол ақшыл шашты, маңдайы биік болып туылды. Ақсақалдар оны «маңдайлы» деп атады. Батыр даңқты өмір сүрді, 93 жасында қайтыс болды және Мағнай станциясының жанындағы Ұзын-қыпшақ рулық зиратында жерленді.      


2026 жылғы қыркүйек айының мерейгері Иван Иванович Дьячков

21 қыркүйек

Иван Иванович Дьячков

туғанына 105 жыл

(1921–2015)

Иван Иванович Дьячков 1921 жылдың 21 қыркүйегінде  Қостанай облысы Таран ауданының Оренбург ауылында дүниеге келді. Осы ауылда бастауыш мектепті бітірді. Орта білімді аудан орталығында – Викторов кентінде (Таран деп өзгертілген) қазіргі  Әйет ауылында алды. А. Иманов атындағы Қостанай мұғалімдер институтының жанындағы бір жылдық педагогикалық курсты бітіргеннен кейін Викторов орта мектебінде орыс тілі мен әдебиетінен сабақ берді. Осы жерден 1941 жылдың қараша айында майданға аттанып, ол жерде 1944 жылдың қыркүйегіне дейін қатардағы жауынгер ретінде қызмет етті: алдымен – жеке барлаудың радиотелеграфисті және радисті, содан кейін радиостанция бастығы және байланыс ротасының – комсоргы, содан кейін 4-ші Овруч гвардиялық әуе-десанттық дивизиясының 9-шы полкінің комсоргы болды. Оның құрамында Солтүстік-батыс майданда, Курск шайқасында, Днепрден өту және Киевті азат ету кезінде, Корсун-Шевченков жау тобын талқандау кезінде, Днестрден өту және Батыс Украина мен Молдованы азат ету кезінде фашистермен болған ұрыстарға қатысты. Мұнда төртінші рет жарақат алып, мүгедек болды. Соғыстан кейін пединститутты бітіріп, 20 жыл Қазақстан Компартиясының Таран аудандық, Қостанай мен Рудныйдың қалалық және облыстық комитеттерінде, ССКӨБ-ның Сарыбай кен басқармасының партком хатшысы болып жұмыс істеді. № 1 Рудный техникалық училищесін – жұмысшы мамандықтары институтының негізін қалап, шамамен 20 жыл басқарды. Жастық шағынан бастап ол бір уақытта журналистика мен әдеби қызметпен айналысты - мақалалар, очерктер, әңгімелер, өлеңдер шығарды: майданда – «Жауды жеңу» дивизиялық газетінде, бейбіт уақытта – жергілікті, облыстық, республикалық және одақтық басылымдарда. 1958 жылдың қыркүйегінен бастап КСРО және Қазақ КСР Журналистер Одағының мүшесі.
(more…)


2026 жылғы қыркүйек айының мерейгері Владимир Владимирович Белич

3 қыркүйек

Владимир Владимирович Белич

туғанына 100 жыл

(1926–2014)

Қолөнер училищесін бітірген соң Владимир Владимирович Белич ұста - монтажшы мамандығын алды және Ворошиловград облысына «Союзпроммонтаж» трестінің № 18 басқармасына, әрі қарай Челябі-40 жұмысқа жіберілді. Рудный қаласына Владимир Владимирович 1957 жылдың мамырында келді. «Востокметаллургмонтаж» тресінің монтаждау басқармасында, кейіннен «Казмеханомонтаж» ұста-монтажшылардың бригадирі болып жұмыс істеді. Белич бригадасы адымдағыш экскаваторларды монтаждаумен, фабрика салумен және Қостанай облысы бойынша көптеген басқа да объектілерді салумен айналысты. Ол тамаша қызметкер, ұйымдастырушы ғана емес, сондай-ақ жақсы тәлімгер, жас ұрпаққа тәжірибе мен білім берді. Еңбектегі жоғары көрсеткіштері үшін Владимир Владимирович Белич Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталды, 1971 жылы Қазақ КСР Мемлекеттік сыйлығының лауреаты болды. 1974 жылдың 8 қаңтарында оған Ленин ордені және «Алтын Жұлдыз» медалі тапсырумен Социалистік Еңбек Ері жоғары атағы берілді.  


Сенім телефоны

8 (71431) 3 92 87